Ongezien de Wallen bezoeken… Mensenrechten en privacy in het digitale tijdperk

Posted by on jul 6, 2017 in Blog, Nieuws | One Comment

De gemeente Amsterdam gaat starten met een proef. Vier weken lang worden de bewegingen van het publiek op de Wallen bijgehouden. Klinkt (weer) als een gevalletje privacy…

Het volgen van de bewegingen van het publiek gebeurt met Wifi-tracking. Je smartphone, tablet of laptop zendt permanent een uniek nummer uit, het MAC-adres, tenzij je telefoon helemaal uit staat of in de vliegtuigmodus. De NS en Schiphol maken gebruik van hetzelfde systeem om de passagiersstromen te meten. Ook interessant: wat gebeurt er met alle informatie over hartslag, emoties en slaapgedrag die de slimme wearables verzamelen. De gemiddelde consument heeft geen idee.
Allemaal voorbeelden van nieuwe technologieën, zoals big data, robotica en artificial intelligence, die de samenleving voor ethische en sociale uitdagingen stellen. Bij al deze gevallen zou de privacy niet in het geding zijn. Maar in praktijk hangt dit af van de methode waarop het MAC-adres geanonimiseerd is. De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) stelt dat niet iedere methode van anonimiseren voldoende is. Simpel gezegd, onze wetgeving en ethische systemen zijn er gewoon niet op voorbereid.

De Europese Raad heeft het Rathenau instituut opdracht gegeven een rapport op te stellen, waarin de uitdagingen beschreven staan. En één ding is zeker, het zet aan tot denken. De rechten zijn dan misschien wat wollig omschreven, de elementen waar we mee te maken krijgen zijn dat zeker niet.

Recht op eerbiediging van privéleven. Het klinkt misschien vaag. Maar weet jij wat er allemaal over je verzameld wordt door de nieuwe technologieën? En naast het verzamelen wordt het natuurlijk uiteindelijk geanalyseerd en gebruikt. Denk aan de auto’s en apps die je gereden route bijhouden, Facebook die je gedrag bijhoudt en Google die je “ineens” overal reclame van vakanties laat zien. Of alle sites die je verleiden om hun product te kopen, zodat je echt meer gaat sporten, minder gaat eten en meer gaat gokken. De laatste zijn dan weer voorbeelden van een groots psychologisch experiment waar we (stiekem) allemaal aan meedoen. Allemaal zaken die onze autonomie stukje bij beetje afbreken.

Recht op eerbieding van familieleven. Nog zoiets, door het gebruik van alle technologieën zouden onze sociale vermogens achteruitgaan. Terwijl ze menselijk contact juist zouden moeten aanmoedigen.

Recht op eigendom. Stel, jouw huis is ineens aangewezen als Gym voor Pokémon Go. Wat nu? Wat zijn je eigendomsrechten?

Aansprakelijkheidsrecht. Ook dit recht krijgt ineens een hele andere betekenis als een zelfrijdende auto een dodelijk ongeluk veroorzaakt. Wie is verantwoordelijk, de ‘chauffeur’, de producent, de aanbieder van de technologische voorzieningen op de weg?

Vrijheid van meningsuiting. Internet en social media kunnen bijvoorbeeld filteren welke informatie we te zien krijgen. Dus mogelijk wordt ons beeld van bijvoorbeeld IS wel heel erg gekleurd. Ook de rol van vrijheid van meningsuiting krijgt dus een andere dimensie. Wordt wat we uiten ook daadwerkelijk beschikbaar gesteld en gefaciliteerd?

Dus helaas, de prachtige nieuw technologieën hebben ook een juridische en ethische keerzijde. En volgende keer als je over de Wallen loopt of je navigatie aanzet, denk er even over na wat er tegenwoordig mogelijk is. Of kies een andere route.

 

1 Comment

  1. JOINSON&SPICE Privacy Wetgeving; Een (eerste) kennismaking. - JOINSON&SPICE - Auditing and Accounting in TMT
    oktober 3, 2017

    […] en onze mening over hebben. Een hotel of je werkgever die een kopie van je paspoort maakt. Je bezoek aan de Wallen wat wordt vastgelegd. Of een ‘Google’ die je surfgedrag vastlegt (waar je uiteraard via de […]

    Reply

Leave a Reply